Cố Nhi Tri Tân

Bạn đang xem: Ôn cố tri tân

Lm VũKim Chính, SJGiáo sư Ðại Học Công Giáo
Phụ Nhân, Ðài Loan
Văn hóa hàm chứahai yếu tố đó là "văn trị"và "giáo hóa", đề xuất đượcgọi là văn hóa. Văn trị làkho tàng chí lý tinh túy mà lại tiềnnhân tích lũy qua bao thế hệ đểlại cho bé cháu hưởng. Nhưng thànhđộ giáo hóa mỗi thờilà mức phẩm định sứcsống động của văn trị. Bởiđó, một nền văn hóa sẽmai một dần, nếu nó ko đượctruyền giao trung thực với phát huy hữuhiệu. Mặt khác, một nền văn hóatuy được truyền đạt, nhưngbao lâu chưa giúp nhỏ người sốngtheo nhân bản, thì tự nó chưađược hoàn hảo cùng cầnđược thăng hoa. Mỗi bướctiến triển văn hóa đều đượcđánh dấu bằng cơn khủng hoảngnào đó. Bởi vậy, nguy cơvà cơ hội là một hiện tượngvăn hóa có hai ý nghĩa giá trị.Ôn cố nhi tri tân (khảdĩ vi sư hĩ)" là lời nhắnnhủ của Khổng Tử (trong Luận Ngữ,chương Vi Chính) rất có thể giúpchúng ta hóa giải cơn khủng hoảng,chuyển "nguy cơ" thành "cơ hội",nhưng mấy ai đã hiểu thấu lờitâm huyết đó?
Thực vậy, bao thế hệnho sĩ miệt mài học từ chươngtừng pho ghê điển, nhưng họ chỉ"ôn cố" mà không nghĩ tới"tri tân", nên khi phải đốidiện với vấn đề thờiđại, nhất là sự thách đốcủa một nền văn hóa khác, họđã ko ngần ngại "bếquan tỏa cảng", giỏi sống lạc lõnggiữa dòng đời mớivới những giấc mộng "hoàicổ" như một loại thuốc an thầnthường xuyên. Một tình trạngvăn hóa vong thân không giống là nhữngngười tự mệnh danh là "cầutiến", chỉ mãi miết chạy theocơn lốc văn minh kỹ thuật làmchóa mắt họ, như những nhỏ thiêuthân. Họ tưởng rằng mình"tri tân", nhưng thực ra vì chưng mấtgốc nhân bản, bắt buộc dễ trởthành vật hy sinh của một nền vănhóa vong thân của chủ nghĩa duy vậtcơ giới.Có lẽ bài học "Ôncố nhi tri tân" của Khổng Tửsẽ giúp họ định đúnghướng đi của văn hóa Việt
Nam hiện tại chăng? Khổng Tử sinhvào thời Chiến Quốc Xuân Thu,ông đau lòng quan sát thấy hiệntrạng văn hóa bại hoại làm đảolộn luân thường đạo lý.Bởi thế, ông đã nỗ lựctìm hiểu nền văn hóa nhân bảncủa tiền nhân Nghiêu Thuấn, Văn
Vũ và phát hiện giá chỉ trị cổtruyền được cô đọngtrong chữ "Lễ". Ðồng thờiông đã suy tư và đề xướngmột quan lại niệm mới, "Nhân" nhưmột ham mê ứng cần thiết vàviên mãn hóa tinh thần "LễNghĩa" mang đến hợp thời Xuân Thu.Như vậy ông thực sự đã"dĩ thân tác trắc" sốngđúng ngôn hành "ôn cốnhi tri tân" vậy.Văn hóa sống độngvà phát triển, ko những chỉlệ thuộc vào hai vế "ôn cố"và "tri tân", nhưng quan trọng hơncả là thông hiểu với thựcthi chữ "nhi". Nhi ở đâycó nghĩa là "đồng thời",nhưng cũng gồm nghĩa là "tiếnbộ". Bởi thế J. Legge đã dịch"nhi" là "continually developing", mộtđộng thái liên tiếp. Vào bàinày, chúng ta thử hỏi, làm saochúng ta mặc dù sống vào một quan điểmđặc thù, nhưng học đượclòng bao dung cùng "cầu tiến" đểkết hợp những khía cạnh tinhanh khác nhau, cũng như bảo tồn đượctâm hồn "Việt", để vượtqua những cản trở hầu thănghoa mình đón nhận những tinh hoanhân bản mà họ đụng chạmthường ngày khác? Ðượcnhư thế, người Việt phái mạnh dùsống rải rác rến trong "Thôn trang thếgiới" vẫn giữ được"Việt tính" của công ty mình.Hộingộ văn hóa Ðông Tây
Từngẫu hợp qua tương khắc tớitương phùng
Hội ngộ văn hóa Ðông
Tây là một đề tài hấpdẫn nhưng đa diện và phứctạp. Trong bài tiểu luận này tácgiả chỉ giới hạn trong phạm vi vănhóa Tây phương và văn hóa
Trung Hoa. Gồm một lịch sử kéodài hơn mười thế kỷ, cuộchội ngộ này là một bài họcquí giá mang đến những ngườiquan vai trung phong tới việc gặp gỡvà hỗ tương giữa những vănhóa, nhất là những nền vănhóa trọn vẹn khác biệt nhau. Mặtkhác, bài học này cũng lưu dấutiến trình con người dần dầnkhám phá định giá trị tương trợcủa mọi nền văn hóa hầu khẳngđịnh nhân bản là nền tảngvà giao điểm của các quan niệmvề giá trị.Tuy các cuộc tiếp xúcgiữa nhị nền văn hóa trung hoa và
Tây phương diễn ra phương pháp tiệm tiến,vì thế cạnh tranh xác định đượcmốc thời gian, nhưng đại đểcó thể phân thành ba giai đoạn, cũngcó thể coi là ba trạng thái củamột cuộc gặp gỡ theo chiều hướngbiện chúng Hegel, đó là: sơngộ, khắc ngộ với tương ngộ.1. Sơ ngộ giữa vănhóa Tây Phương cùng Trung Hoa
Sơ ngộ là cuộc dòdẫm, ngẫu nhiên phát giác hơnlà tất cả một sự tính toánrõ ràng. Vào giai đoạn này, đạibiểu của văn hóa Tây Phươngthường là các nhà truyềngiáo tốt thương gia. Họ đã trèonon lội suối giỏi vượt trùng dương,để mặt cạnh những hoạt độngtruyền giáo tuyệt buôn bán, cũng đãkhám phá ra văn hóa cổ kính
Trung Hoa mở đường đến côngcuộc giao duyên và hội ngộ giữahai nền văn hóa Ðông Tây đầythăng trầm sau này.Cuối thế kỷ thứnăm, Kitô giáo ở Tây Phươngkết thúc cuộc tranh chấp gay go vềtín lý, cũng là lúc mà lại cácgiáo phái dị đoan bị kết án.trong số đó phải kể tớigiáo phái Nestorian. Giáo phái nàyvì thế ko thể bành trướngở Tây Phương được,họ đã hướng về Ðông
Phương để phạt triển. Theo gótcác thương gia hay bao gồm họ cũngđội lốt thương gia, các tínđồ giáo phái Nestorian đãlen lỏi tới Ấn Ðộ, xuyênqua Ðông Phương, Java, Tibet và cuốicùng đã đặt chân tới
Trung Hoa năm 578. Theo sử liệu Trung Quốc,giáo sĩ Alopen đã tới Tràng
An (bây giờ là Tây An) và đãtiếp kiến hoàng đế Ðại
Tông nhà Ðường. Căn cứvào những tài liệu mà các nhàkhảo cổ đã tìm thấy vào độngÐôn Hoàng, thì những tác phẩmcủa giáo phái Nestorian về Ðấng
Cứu Thế (Messia) đã đượcdịch thanh lịch Hán Văn. Ở đâycũng phải kể tới nhữngáng thơ đặc thù của Dương
Luyện cùng nhất là bia đá nổitiếng được dựng lên vàonăm 781, khắc lý thuyết của Kitôgiáo bằng tiếng Syria và Hán vănở Tây An. Một đặc điểmđáng lưu ý là: Mặc dầugiáo phái Nestorian vẫn giữ "Thánh
Giá Vinh Thắng", Thánh giá bán cóhào quang đãng nhưng không tồn tại tượngÐức Kitô, làm dấu hiệuđặc thù của niềm tin Kitô củamình, nhưng họ đã hòa đồngvới đặc trưng Hoa Sen của Phật
Giáo. Vì vì sao này, chúng ta khôngnên ngạc nhiên khi thấy Thánh Giáđược diễn tả qua hình ảnhđược mọc lên từ lòng
Hoa Sen. Vào cuối thế kỷ thứbảy, khi Phật Giáo tại trung hoa bị báchhại, họ cũng chịu bình thường số phậnvới những Phật tử.Cuộc sơ ngộ thứhai vào thế kỷ thứ bảy bởi vì giáophái Manichean theo "đường buônlụa" tới Trung Hoa. Họ đượcmệnh danh là "tôn giáo của Quang
Minh". Theo chiếu chỉ của hoàng đếthời đó, một "giáo chủ"của phái này đã biên soạnmột quyển sách với tựa đềlà "Ý nghĩa của Phật giáo
Quang Minh". Sách lý thuyết này đãkết hợp những tư tưởng
Kitô giáo, Phật giáo cùng Nho giáo.Về đạo lý đã thế, vềcách tu thân, dinh dưỡng, họ cũngsống chay tịnh như các Phật tửthành tín. Sau này giáo phái Manicheanđã thật sự hòa đồngvới Phật giáo biến thành "Bạch
Sen Giáo". Ở Trung Hoa, giáo pháinày đã đóng một vai tròquan trọng trong những cuộc phản khángvà khởi nghĩa trong thế kỷ 13tới thế kỷ 15.Giai đoạn sơ ngộ nàythực sự đạt tới cao điểmđể chuyển tiếp qua giai đoạntương khắc là vào thế kỷ16 những giáo sĩ Thiên Chúa Giáotới truyền giáo đã cốgắng hội nhập văn hóa nước trung hoa vàđược những người tríthức kính nễ cũng như hoàngđế trọng dụng. Trong những giáosĩ nổi tiếng này phải kể tớihai linh mục dòng Tên là Matteo Ricci và
Michele Ruggieri. Nhì ông này sẽ không nhữnglà thần học gia, triết gia cơ mà còntinh thông tóan học với thiên văn.Các đơn vị truyền giáo đầutiên này đã dụng trung ương học
Kinh điển nước trung hoa cũng như cố gắngthông hiểu nghi lễ với phong tục củangười Trung Hoa, nhất là cáchgiao tiếp của người trí thức.Sau nhì mươi năm đặt chân lênphần đất miền phái nam Trung Hoa, họ đãtới Bắc ghê năm 1601. Trong thờigian này, mặc dù họ chỉ rửa tội đượckhoảng một nghìn người, nhưngtrong đó một số đáng kểlà nho sĩ hay quan lại, nhất là phảikể tới nhị quan đại thần TừQuang Khải và Lý chi Thao.2. Tương khắc giữavăn hóa trung hoa và Tây Phương
Cuộc tương khắc nàykhởi đầu bằng những khácbiệt chuyên sâu về những quan niệmcăn bản của nhị nền văn hóacổ truyền, như "Thiên", "Lý","Thái Cực", v.v... Với quanđiểm thông diễn (hermeneutic) hiện nay,chúng ta biết được nhữngquan niệm trên ko thể hiểu riêngrẽ được, nhưng phải đượcxét theo mạch văn. Mỗi áng gớm điểnđều có bối cảnh lịch sử,xã hội, trọng tâm lý... Khác nhau. Chúngkết thành một kiến vực (Horizont)đặc thù, được đan liềnvới nhau trong giá bán trị văn hóaphức tạp. Nhì nền văn hóa đểthông đạt quan lại điểm nhau, họ, phảitìm giải pháp "dung hợp" nhì kiếnvực đó (Horizontsverschmelzung) thànhmột toàn thể mới, mà khôngđể thất thiệt một bên. Dĩnhiên hoàn toàn dung hợp chỉ làmột mức lý tưởng màcon người phải luôn luôn nỗ lựcmới có thể tiếp cận được.Một công việc phức tạp vàtế nhị như thế mà bao gồm ngườimuốn giải quyết hối hả một sớmmột chiều, thì làm thế nào tránh khỏinhững hiểu lầm đáng tiếc,gây phải cuộc tương khắc tai hại,nhất là thay vì đối thoại vớinhau, để thấu hiểu vấn đề.Ðó là thảm cảnh nhưng cuộc"Tranh chấp Lễ nghi" đã xảyra cùng đã để lại một hậuquả tai hại, đánh dấu sựthất bại vào cuộc hội ngộ giữahai nền văn hóa Ðông Tây. Cuộctranh chấp này, đầu tiên chỉlà một sự xích mích trong nộibộ tôn giáo giữa những giáosĩ truyền giáo, nhưng sau đóđã kéo thêm phe cánh đểtrở thành sự xung đột chínhtrị cùng văn hóa cần càng phứctạp và thảm khốc. Thời điểm đólàm sao né được dùnggiải pháp đầy bạo lực vàcường quyền.Thực vậy, cuộc xôxát giữa nhị nền văn hóa đãtrở thành võ đài ýthức hệ, tạo dịp thuận tiệncho những bé buôn, những tay đầutư chính trị cùng những thànhphần quá khích lợi dụng, thaotúng, nấp dưới những giảhiệu hoa mỹ. Về phía Trung Hoa, triềuđình đình chỉ thiết yếu sáchdung hòa, sau đó đề ra chínhsách bài bác ngoại cực đoan, "bếquan tỏa cảng": kết quả là nhữngnỗ lực để đẩy mạnhcác cuộc tiếp xúc vàvà hộingộ văn hóa Ðông Tây đượccác công ty truyền giáo dầy cônggây dựng bấy lâu nay đãđột nhiên bị phá hủy vàbiến thành mây khói. Ðốidiện với trào lưu bế quan liêu vàbài ngoại đó. Tây phươngmượn phương pháp "bảo vệ"sinh mệnh công dân mình để biệnhộ mang lại hành động xử dụng võlực để gây chiến với tấncông Trung Hoa. Cuộc gây hấn này đãđưa tới một kết cục thảmbại với vô nhân đạo: Chiến
Tranh Á Phiện năm 1842. Sau biến cốnày, cuộc đối đầu giữaÐông Tây đã tiếp diễntrên một bình diện hoàn toànbất công: lý kẻ mạnh bao giờcũng thắng, mặc dù dân bọn chúng Trung Hoaliên tiếp vạc động nhữngphong trào khởi nghĩa, như Thái
Bình Thiên Quốc (1850-1886), Nghĩa HợpÐoàn chống lại hiệp ước
Bất Bình Ðẳng (1870) của Bát
Quốc Liên Minh. Cuối thuộc là cuộccách mạng Tân Hợi (1911) vì chưng Tôn
Dật Tiên khởi xướng, lậtđổ chế độ phong kiến, dẫnhai nền văn hóa Ðông Tây hộingộ sang một giai đoạn mới: Ðông
Tây tương phùng.Trước khi bướcqua giai đoạn tương ngộ này, chúngta thử duyệt lại ý nghĩa nhị hìnhthức hội ngộ trên. Vào thờisơ ngộ, văn hóa Tây phươngtương đối đơn giản, đượcđồng hóa với một hìnhthức tôn giáo nào đó.Vì thế, nó dễ đồng hóavới Phật giáo tốt Khổng giáonhư một yếu tố văn hóa làmphong phú quan tiền điểm Phật giáo hay Khổnggiáo hơn là khởi xướngcuộc hội ngộ tương đồng giữaÐông Tây. Cuộc tương ngộ nàythực sự chớm nở vàocuối thế kỷ 16, đầu thế kỷ17, khi những nhà thừa không đúng Thiên Chúagiáo tới Trung Hoa, mang theo nhữngkiến thức khoa học mới vềthiên văn, về kỹ thuật làmđồng hồ... Khiến cho người
Trung Hoa nhận ra những dân tộc kháckhông hẳn là dã man mọi rợ, nhưhọ đã từng gồm thành kiến.Nhưng thời giao tiếp "trăng mật"này vừa khai mào, đã bịnhững hiểu lầm đáng tiếcxảy ra, làm tổn thương lòng thànhhai bên, nhưng tai hại hơn nữa làkéo theo cuộc tranh chấp vũ khí vônhân đạo. Lần đầu tiêntrong lịch sử, văn hóa trung hoa bịkhủng hoảng trầm trọng, hầu nhưđầu hàng vô điều kiệntrước sức mạnh vũ bãocủa văn minh kỹ thuật Tây phương.Ðứng trước thảm cảnhnày, người trí thức Trung
Hoa, một đàng muốn bảo tồngiá trị truyền thống thọ đờicủa mình, đàng không giống không thểphủ nhận được sức mạnhcủa văn minh kỹ thuật, họ suy xétvà kiếm tìm ra giải pháp phân định ranhgiới nhị nền văn hóa Ðông
Tây theo quan tiền điểm: Văn hóa Trung Hoacó giá chỉ trị tinh thần (luân lý,tôn giáo...) vượt trên giátrị tinh thần văn hóa Tây phương.Ngược lại, văn minh kỹ thuật
Tây phương vượt thắng hẵnkỹ thuật cổ truyền Trung Hoa, yêu cầu họhô hào dân chúng học "cáihay" của người. Những họcgiả thời này dễ chú ý ra yếutố ý thức hệ núp dướikhẩu hiệu "nghiệm chứng" này.Thực ra, khi tiếp xúc với tưtưởng Tây phương, họ mộtđàng không có giờ tìmhỏi tinh thần khoa học cầu tiến phảichăng tự nhiên mà bao gồm hay đượcnuôi dưỡng vào triết học vàtôn giáo Tây phương. Ðàngkhác, họ bị những chủ nghĩa khoahọc gia thu hút với nhồi sọ, coi sựtiến hóa của khoa học là kếtquả của sự đào thải tôngiáo, triết lý khôn xiết hình, nhưchủ trương tam đoạn luận của
A. Comte, thuyết Tiến hóa của C. R. Darwin,biện chứng duy vật của K. Marx, giỏi quanđiểm vô thần của J. Dowey, B. Russell...Như vậy họ coi kiến thức khoa họclà kết tinh tất nhiên cùng phổbiến của cả nhân loại. Tây phươngchỉ là người đã sớmkhám phá và phát triển màthôi.Ðịnh kiến bên trên đượccoi là một tín điều "bấtkhả ngộ" của phần đông cácnhà trí thức china trong một thờigian tương đối dài, được ngầmhiểu tuyệt biến dạng trong những hệthống tư tưởng china khác nhau.Tỉ dụ, vào cuộc bí quyết mạng đượcmệnh danh là "Ngũ-Tứ", diễnra vào ngày 4 mon 5 năm 1919, núpdưới danh nghĩa phản hủ nho vàcầu tiến, tinh thần này là hiệnthân của phong trào "Khai Sáng"(Aufklaerung) trên đất Trung Hoa. Mặt khác,các cán bộ cộng sản chỉ biếtnhắm mắt tin theo những giáo điềuduy vật tiến hóa của Mác-xít.Họ không ngần ngại lấy quan điểmduy vật thuyết minh giá chỉ trị văn hóa
Trung Hoa. Nếu đào bới vào đámtro tàn văn hóa truyền thống vàtìm ra một vài ba đốm lửađể soi với hợp lý hóachủ nghĩa của họ, thì họ coi đólà sự góp mặt của nền vănhóa trung quốc trong văn hóa thế giớiđại đồng cùng vô sản. Chúngta thấy rõ quan điểm này khi so sánhhai lần xuất bản pho sách "Lịchsử Triết học Trung Quốc" củatriết sử gia nổi tiếng Phùng
Hữu Lan, lần đầu tiên vàonăm 1931, khi ông này còn có thể tựdo diễn đạt tư tưởng củamình với lần "tái" bản trongthời bí quyết mạng văn hóa của
Vệ Binh Ðỏ, lúc ông đã phảibóp méo nhiều quan điểm, hay giảithích nhiều dữ kiện đểhợp với cái nhìn chủ nghĩaduy vật. Ðịnh kiến này cũngđược ngụy trang kín đáovà phức hợp trong những triết thuyết
Tân Khổng học, như quan liêu điểm củatriết gia Mâu Tông Sơn, khi ông mượnphương pháp của triết học Kantđể biện hộ cho luân lý Khổng
Mạnh, chống lại luân lý Kitôgiáo.3. Tương ngộ của hainền văn hóa Ðông Tây
Giai đoạn này đượccoi là tương phùng của hai nềnvăn hóa, không phải vì nó khônggặp cạnh tranh khăn, hay không trải qua nhữngcơn khủng hoảng, nhưng trong vượt trìnhđầy thăng trầm này, nó mangnhững tính chất không giống vớinhững giai đoạn trước. Ðặctính đầu tiên là văn hóa
Trung Hoa đã chủ động khi tiếpxúc với văn hóa Tây phươngvà tự chọn cho bạn một lậptrường. Một đặc tính kháccũng gồm thể quan gần kề là: nhữngphong trào tiếp xúc với nhiều sắcthái khác nhau đã tạo bắt buộc cuộchội ngộ văn hóa đầy màusắc đa dạng, từ chủ trươngtheo chủ nghĩa tư bản, tới chủnghĩa cộng sản, từ nhữngluồng văn hóa "chủ lưu" tới"phi chủ lưu", và nhất lànhững hiện tượng của nền"văn hóa lưu vong". Ðặc tínhthứ ba là không phải chỉ nhữngngười Trung Hoa, nhưng là nhữnghọc giả Hán học tuyệt triết gia vềtriết học trung quốc cũng đang nỗ lựcnghiên cứu và góp công vàophong trào gặp gỡ, tương phùnggiữa nhì nền văn hóa Ðông
Tây. Ông Ðỗ Vệ Minh đãphân tích hiện tượng này vàphân việc nghiên cứu văn hóa
Hoa kiều với nhóm học giả ngoạiquốc. Team người china sốngở trung hoa đại lục, Ðài
Loan, Hương Cảng cùng Tân Gia Ba. Nơiđây văn hóa trung quốc đượcsống cùng truyền đạt trong môitrường bình thường, theo chiềuhướng được ý thứchệ vạch sẵn. Ở đây, cuộctiếp xúc Ðông Tây đượcthấm nhập với nuôi dưỡng,phần lớn qua phương tiện truyềnthông. đội thứ nhị là các
Hoa kiều sống rãi rắc khắp thếgiới. Họ là những ngườichủ trương một lập trường"phi chủ lưu" làm sao đó, nênbị đàn áp với phải thoátthân. Hay họ là những ngườidi dân nhưng vẫn thiết tha vớivăn hóa của tổ tiên. Họ họpvới nhau để phổ biến tay xây dựngmột loại văn hóa tất cả thể gọiđược là "văn hóa lưuvong". Nhóm này thường đượcnhóm thứ ba, là những chuyêngia Hán học giỏi triết học nâng đỡvà hợp lực.Ðể tiến tớihiện trạng tương phùng hiện nay, giaiđoạn này đã trải qua nhữngbiến cố thăng trầm liên tục.Cuộc phương pháp mạng song Thập năm Tân
Hợi (1919) đã dần dần dẫntới cuộc giải pháp mạng văn hóa"Ngũ-Tứ". Trong vượt trìnhnày, những nhà trí thức Trung
Hoa đã cải tổ hầu như toàncục diện, từ chính trị tớixã hội, văn hóa. Họ quyết tâmchọn nhỏ đường dân chủ hóa,tân thời hóa Trung Hoa. Nhưng mộtphần bởi lực bất tòng tâm,một phần bị thời cuộc cảntrở, như: Bắc phạt, phòng Nhật,nội chiến giữa nhị phe Quốc-Cộng,nên ko đạt được kếtquả như ý. Tiếp đến, cuộcchiến thắng của Trung Cộng đãchia lãnh vực china thành nhì khối,đưa đẩy cuộc giao tiếp với
Tây Phương theo nhì chiều hướngđối nghịch nhau: Ðài Loan hướngvề chủ nghĩa tư bản; Trung cộngphát động văn hóa vô sảnvà duy vật theo chủ nghĩa Mác Lê.So với cuộc biện pháp mạng Tân Hợi,biến cố mới này đàothải văn hóa cổ truyền nước trung hoa đểtheo ý thức hệ mới một cáchcực đoan hơn. Thực vậy, nếuÐài Loan đem hết trọng tâm lựcđể theo gót chủ nghĩa văn minhkỹ thuật và kinh tế tự vày pháttriển nhưng mà quên tuyệt lơ là giátrị nhân bản truyền thống nênđưa tới một tình trạng bấtquân bình giữa văn minh và vănhóa, kỹ thuật cùng tinh thần, thì
Trung cộng ngược lại dính sátý thức hệ cộng sản, cốphát huy hết mức theo nếp sốngvô sản, và chăm chế, nênđã dẫn tới cuộc cáchmạng văn hóa vị Hồng Vệ Binh thao túngdưới sự chỉ huy của "TứNhân Bang" Thượng Hải. Họ đãdầy nát giá chỉ trị nhân bản của
Khổng Mạnh, đạp đổ nhiềudi tích lịch sử vô giá, lạitưởng rằng họ đang phátđộng một cuộc văn hóa vĩđại. Cho dù chọn đườngquân phiệt chăm chế hay độctài cộng sản, cả nhì đều gâyra những trào lưu thoát ly kiếm tìm tựdo, nhất là tụ bởi vì tư tưởng.Những người ly hương nàytrở bắt buộc thành phần nồng cốtcủa một lực lượng bảo trìvà phát huy văn hóa trung quốc cổtruyền bên trên đất lạ quê người.Nền văn hóa "lưu vong" nàyđã được những chuyêngia Hán học ngoại quốc đặc biệtchú ý tới với nâng đỡ,tạo thành cuộc tương phùng Ðông
Tây hy hữu và đầy sinh lực.Nền văn hóa lưu vong này hiệnnay trở thành một lực lượngđặc biệt ảnh hưởng ngượclại cả nước trung hoa đại lục, lẫn Ðài
Loan, Hương Cảng cùng Tân Gia Ba.4. Văn hóa lưu vong chiếmưu thế vào cuộc tương phùng vănhóa
Văn hóa lưu vong làmột hiện tượng tương đối đặcthù của nhân loại ở thếkỷ 20. Khi cách mạng đẫm máulật đổ Nga hoàng 1917 thành công,đã nảy có mặt lớp trí thứcthượng lưu lưu vong đầu tiêncủa thế kỷ này. Họ đãthoát thân qua Tây phương và mangtheo phần gia nghiệp văn hóa đãtừng có tác dụng thế giới ngưỡngmộ cùng gây ảnh hưởng khálớn ở Âu Mỹ, nhất làở Pháp trong những năm 1930. Kếđó, phong trào Ðức quốcxã hưng khởi ở Ðức,Áo rồi bành trướng đedọa cả Âu châu. Tới đâuhọ cũng chủ trương bài bác Do Tháicủa Hít Le, khiến cho nhiều người
Do Thái, nhất là lớp trí thứcđã trốn thoát qua Mỹ, mang theonhiều tinh nhanh văn hóa và tư tưởngthượng thặng của Âu châu lụcđịa. Những gia sản văn hóavà tư tưởng sâu sắc nàyđã xúc tác với thăng hoa vănhóa quá nghiêng chiều về thựctiễn và kỷ thuật của Mỹ quốc.Chúng ta chỉ cần nhắc tới vàiluồng tư tưởng triết học như:trường phái Frankfurt với Adorno,Horkheimer, Marcuse..., trường phái hiệntượng thôn hội học "New school"ở Nữu Ước với
Schutz, Gurwitsh, Berger, Luckmann... Là đủ. Nhữngtư tưởng gia này không nhữngkhuấy động văn hóa Mỹ, nhưngđồng thời đã giao lưuvới triết học ngôn ngữ,tân thực nghiệm... Với đãmở đường đối thoạivăn hóa, tư tưởng giữaÂu Mỹ và sau đó ảnh hưởngtới cả thế giới. Chúngta chỉ cần nhìn lại cuộc tranh luậngay go nhưng hào hứng giữa trườngphái Tân Mác Frankfurt với Adorno,Habermas và trường phái Phê Phánlý tính luận (Kritischer Rationalismus) với
Popper với Albert, vào những năm 1960 và1970. Một nền văn hóa lưu vong nữamà họ đã nhắc ởtrên, đó là văn hóa lưuvong Trung Hoa. Sau 1949, những lớp ngườitrốn nạn, di dân hay những sinh viêndu học nhưng không muốn hồi hương,họ ôm ấp một bầu trung ương huyếtmuốn gìn giữ cùng phát huy truyềnthống văn hóa nước trung hoa đang bị suythoái ở quê bên cũng nhưtìm môi trường tự vị đểđẩy mạnh những luồng tư tưởng"phi chủ lưu" đang bị đànáp ở quê hương. Sau khoản thời gian cáchmạng văn hóa của Ðặng Tiểu

Xem thêm: Cách Nhận Vip Code Tri Ân Khách Hàng Htht, Nội Dung Chương Trình Tri Ân Khách Hàng Vip

Bình được hé mở thìmọi tương giao giữa hai nền vănhóa Ðông Tây một lần nữacũng theo đà chấm dứt thờikỳ chiến tranh lạnh mà khai phóngdần. Tại Trung Quốc người ta quansát thấy hiện tượng nhữngtư tưởng phía bên ngoài đượctiếp thu với được dụng tâmnghiên cứu, kể cả tư tưởng
Kitô giáo, nhất là vào giớitrí thức trẻ, những ngườiđã ngán ngấy những tưtưởng độc đoán mộtchiều. Tại Ðài Loan, sau một thờigian dài những hoạt động chínhtrị bị lô bó, những tưtưởng "phi chủ lưu" một thờibị đàn áp nặng nề, giờđây dân bọn chúng đượctự bởi hơn, bao gồm thể xuất ngoạidễ dàng hơn, kể cả tới
Trung Hoa đại lục thăm viếng xuất xắc mậudịch, dẫn đến một cuộc tươnggiao đáng mừng: các kết quảnghiên cứu văn hóa, dịch thuậtcủa Trung cộng được in vàbày bán công khai minh bạch tại những tiệmsách ở Ðài Bắc. Cáccuộc hội thảo quốc tế về tưtưởng văn hóa đượctổ chức cả hai bên tuyến đãcoi trọng các tư tưởng gia vào giới"lưu vong" như là những ngườimôi giới với xúc tác cho cáccuộc nghiên cứu trong tương lai. Nhưvậy văn hóa lưu vong đã nghiễmnhiên chiếm một địa vị quan liêu trọngtrong cuộc phục hưng văn hóa Trung Hoahiện nay. ** * * trào lưu "văn hóalưu vong" của Việt phái nam sinh sau đẻmuộn, không được sửa soạntrước, cũng chưa đượccác học giả để ý và ủnghộ, nhưng chú ý gương lịch sửcủa những nền văn hóa lưu vongtrên, họ vẫn tất cả thể ômấp nhiều hy vọng. Mà mối hy vọngcụ thể nhất là họ đangsống vào những môi trườngthuận tiện, luôn có dịp giao tiếpvới những nền văn hóakhác. Bọn họ được tựdo học hỏi nghiên cứu, lại cónhiều dịp suy tư, trao đổi tư tưởng,nhờ đó gồm thể địnhrõ giá chỉ trị văn hóa lưu vongtrong chiều hướng bảo tồn vàphát huy văn hóa truyền thống Việt
Nam. Như thế, văn hóa lưu vong Việt
Nam là một lực lượng hy hữuđể gìn giữ giá chỉ trị "Việttính" đã được tôiluyện qua những cuộc thử thách hàngngàn năm đô hộ của Trung Hoa,hàng gần một thế kỷ Pháp thuộcvà giờ đây vẫn ngấmngầm sinh tồn trước mọi nghịchcảnh. Văn hóa lưu vong Việt phái mạnh thựcsự là dịp may hiếm gồm đểphát huy cuộc tương ngộ vào tinh thần"tứ hải giai huynh đệ" giữanền văn hóa Việt Nam cùng cácnền văn hóa bên trên toàn thếgiới.Backto Vietnamese Missionaries in Taiwan trang chủ Page
*
*

*
*
*
*

*
*

*
kiếm tìm kiếm
Video
Phim tài liệu
Thời sự
Video Clip
Chính trị
Báo chí Sông Bé, báo chí truyền thông Bình Phước trong dòng chảy báo chí cách mạng Việt Nam
Góc chú ý thẳng
Đưa NQ vào cuộc sống
Giữ trọn lời thề Đảng viên
Phòng phòng tham nhũng, lãng phí
Quốc phòng
Theo gương Bác
Giáo dục
Giáo dục
Marathon
Cùng nhau chạy
Khám phá bình phước
Khoa học - Công nghệ
Chuyển thay đổi số
Kinh tếKhởi nghiệp
Pháp luật
An ninh bình Phước
Podcast bạn dạng tin 5 phút
Thế giới
Tòa soạn và các bạn đọc
Nhịp cầu nhân ái
Văn hóa
Bình Phước đất với người
Du lịch
Sách hay
Xã hội
Điều giản dị
Du lịch
Giải trí
Kinh tế Quốc phòng
Thể thao
Thời luận
Việt phái nam tươi đẹp
Y tếMega Story
Infographic
Góc Ảnh
Truyền hình
Phát thanh

Đài phạt thanh - Truyền hình với Báo Bình PhướcTrụ sở: Số 228 - nai lưng Hưng Đạo - phường Tân Phú - TP. Đồng Xoài - tỉnh Bình Phước


xây cất cuốn sách "Thủ tướng tá Phan Văn Khải và hầu như quyết sách chiến lược". Giải soccer hạng Nhất quốc gia 2023-2024: trường Tươi Bình Phước giành Huy chương đồng. thông tin truy tra cứu tung tích nạn nhân. xây dừng con người Bình Phước cải tiến và phát triển toàn diện. UAV của Ukraine tấn công khu vực Kursk của Nga, 5 fan chết.

Trịnh Khả phòng quan tham

BPO - Theo sách “Đại Việt thông sử”, Trịnh Khả sinh vào năm 1403 fan xã Sóc Sơn, huyện Vĩnh Ninh, tỉnh giấc Thanh Hoa (nay là thức giấc Thanh Hóa). Tiên sư cha ông làm cho quan...

Ý chí quật cường

BPO - Theo sách “Đại Việt sử lược”, lúc đô hộ nước ta, nhà Đường dụng cụ rằng, dân di lão (dân già cả ở khu đất man di) mọi người chỉ buộc phải đóng một nửa suất tô....

Trung quân ái quốc

BPO - Theo sách “Đại phái nam thực lục bao gồm biên”, Thân Văn Nhiếp sinh năm 1804, tại đế kinh Huế. Ráng thân hình thành ông là Thân Văn Quyền tất cả tiếng là học giỏi, nhưng...

Một lòng vị nước

BPO - cho tới bây giờ, Phan Văn lạm quê quán ở đâu, sinh và mất năm nào không được ai có tác dụng rõ. Chỉ biết rằng, ông rất xuất sắc võ với tự cho trường phái võ thuật của...

bài học kinh nghiệm cho hậu cố gắng

BPO - Theo sách “Đại Việt sử cam kết toàn thư”, vào năm 571, sau khi lập mưu ám sát Triệu Việt vương - Triệu quang quẻ Phục, Lý Phật Tử đã núm quyền giai cấp toàn...

Quan xuất sắc hiếm gồm

BPO - Cũng trong thể loại này, công ty chúng tôi đã gồm lần đề cập đến danh nhân Nguyễn tạo (SN 1822) tại xã Hà Lam, tủ Thăng Hoa, nay là thị xã Hà Lam, huyện...

“Tiên phát chế nhân”

BPO - Theo sách “Đại Việt sử cam kết toàn thư”, trước việc khiêu khích và sẵn sàng xâm lược trong phòng Tống, triều đình Đại Việt sẽ ráo riết sẵn sàng nhiều biện pháp để...

Trung thần mẫn cán

BPO - Theo sách “Đại Việt sử ký toàn thư”, è Thủ Độ ép trằn Thái Tông cần bỏ Lý Chiêu Hoàng và lấy chị dâu là Thuận Thiên công chúa. Hành động này của ông...